|
Wraz z pojawieniem się człowieka na Ziemi rozpoczął się proces poznawania świata. Możemy powiedzieć, że jest on uniwersalny gdyż towarzyszy nam do dziś. Wrodzona ludzka ciekawość sprawia, że poznawanie otaczającej nas rzeczywistości staje się najważniejszym elementem drogi w dorosłość każdego człowieka.
Rozpoczynając analizę wiersza naszą uwagę zwraca tytuł, który wskazuje tematykę i przekonuje nas o jego charakterze, w tym przypadku krótkiej, żartobliwej historii. Utwór jest przykładem liryki bezpośredniej, gdyż podmiot liryczny wyraża swoje uczucia wprost, nie kamuflując ich. Autorka wciela się w postać małej dziewczynki, aby przedstawić mechanizm poznawania rzeczywistości. Mamy więc do czynienia z liryką roli. Bohaterem lirycznym utworu staje się roczna dziewczynka o czym dowiadujemy się juz w pierwszym wersie: " Od ponad roku jest się na tym świecie". Przemawia przez nią ciekawość otaczającej ją rzeczywistości. Z wielkim zapałem odkrywa coraz to nowsze zjawiska nią rządzące. Prawa natury, które są oczywiste dla dorosłych dla niej pozostają zagadką. By poznać rzeczywistość eksperymentuje i wystawia świat na próbę, o czym mówią kolejne strofy. Dziewczynka nie jest świadoma konsekwencji swojego postępowania i z wielkim podekscytowaniem oczekuje dalszego biegu zdarzeń. Nie brak jej śmiałości i zdeterminowania. Posiada więc cechy każdego malucha.
Język utworu jest również stylizowany na język dziecka. pojawiają się zdrobnienia takie jak np. łyżeczki, miseczka. Zdania są proste i przedstawiają dziecięcy obraz świata. Przedmioty codziennego użytku zostają ożywione: nieustępliwe ściany, uparty stół, a postać Newtona przedstawiona w banalnym wyobrażeniu: "Pan Newton [...] wymachuje rękami".
Nadawca liryczny utożsamia się z dziewczynka gdyż zna jej wszystkie myśli i pragnienia, jednocześnie jednak zachowuje wobec niej dystans. Szczególną uwagę zwracają w tej sytuacji czasowniki występujące w formie bezosobowej. Nadawca liryczny wciela się w rolę obserwatora, który jest osobą dojrzałą. Wymieniając w wierszu znanego fizyka Isaaca Newtona musi bez wątpienia posiadać wiedzę naukową, której nie mogło posiąść małe dziecko. Posługuje się również językiem nieznanym maluchowi, jak chociażby stwierdzenie: wziąć coś pod kontrolę.
W utworze przeplatają się, więc dwa światy : dzieci i dorosłych, które charakteryzują się zupełnie odmiennym podejściem do rzeczywistości. Otoczenie tych pierwszych cechuje ciągła ciekawość tego co nieznane, o czym przekonują nas pytania zadawane przez dziewczynkę. Spontaniczność i energiczność to elementy, które w największym stopniu rządzą jej rzeczywistością. Świat dorosłych natomiast, jest logiczny, uporządkowany i racjonalny. Każde zjawisko ma swoje wytłumaczenie, gdyż wydaje im się, że wszystko już odkryli. Ich życie nie jest już tak fascynujące jak życie małej dziewczynki.
Utwór dzięki ukazaniu różnic w postrzeganiu rzeczywistości nabiera charakteru refleksyjnego. Uświadamia nam, że to za pomocą dziecięcej ciekawości poznajemy otoczenie i prawa jakie nim rządzą.
Podsumowując należy stwierdzić, że aby poznać świat musimy uczyć się na własnych doswiadczeniach i błędach. Dzieciństwo w utworze zostało ukazane jako okres beztroski i spontaniczności, która pozwala nam na odkrywanie nowych możliwości bez obawy o konsekwencje.
|